RAM Upgraden: Stap voor Stap Uitleg

Kan je computer een RAM upgrade aan?

De meeste desktops wel, veel laptops ook, maar lang niet allemaal. Voor je naar kits kijkt, wil je drie dingen weten: welk type geheugen het moederbord neemt, hoeveel sleuven er vrij zijn en hoeveel geheugen het systeem maximaal ondersteunt. Die drie antwoorden bepalen elke volgende keuze. Gaat het om een notebook, dan staan alle SO-DIMM kits die we volgen op onze pagina over laptop geheugen, met de prijs van deze week.

Sommige computers kun je niet uitbreiden. Veel dunne laptops gebruiken LPDDR geheugen dat op het moederbord is gesoldeerd. Bij een Mac met Apple silicon zit het geheugen in de behuizing van de M-chip, en Apple zegt zelf dat je het niet kunt upgraden: je kiest de hoeveelheid bij aankoop. Een nieuwere oplossing is CAMM2, een JEDEC standaard uit december 2023 met een verwisselbare module in plaats van gesoldeerd LPDDR. Staat in de specificaties van je laptop "onboard" of "soldered", dan valt er niets bij te plaatsen.

Kwam je hier terecht met een zoekterm als zwak werkgeheugen en ADD? Dan zoek je waarschijnlijk informatie over het werkgeheugen van mensen. Deze pagina gaat over het werkgeheugen van een computer, het RAM.

Wat je controleert voor je koopt

Begin bij wat er nu in zit. Op Windows 11 toont Instellingen, Systeem, Info het geïnstalleerde RAM. Taakbeheer (Ctrl+Shift+Esc), tabblad Prestaties, Geheugen, toont de totale capaciteit, de snelheid, de vormfactor en hoeveel sleuven in gebruik zijn. Of het DDR4 of DDR5 is, laat Windows daar niet zien. Typ daarvoor in PowerShell Get-CimInstance win32_physicalmemory en kijk naar MemoryType: 26 staat voor DDR4, 27 voor DDR5. Je ziet er ook fabrikant, capaciteit, sleuf en onderdeelnummer.

Corsair geeft een handige lijst om af te werken. Noteer het model van het moederbord en de processor, het maximale geheugen dat die combinatie ondersteunt, het geheugentype van het bord, of er vrije sleuven zijn, hoeveel ruimte er is onder een grote CPU koeler, en van de huidige modules het type, aantal, capaciteit, snelheid, latency en merk. Kingston raadt aan het exacte model van moederbord of systeem op te zoeken in zijn Memory Configurator of in de compatibiliteitslijst van de fabrikant.

Het type is de belangrijkste controle. DDR4 en DDR5 passen niet in elkaars sleuf: de pinindeling, de spanning en de plaats van de inkeping verschillen. Een DDR4 bord heeft DDR4 nodig en een DDR5 bord DDR5. Volgens Kingston bestaan Intel moederborden met LGA 1700 (Core 12e tot 14e generatie) in een DDR4 en een DDR5 versie, terwijl LGA 1851 alleen DDR5 neemt. AMD AM4 (Ryzen 1000 tot 5000) is alleen DDR4, AM5 alleen DDR5. Wil je met een AM4 pc naar DDR5, dan heb je dus ook een nieuw bord en een nieuwe processor nodig. Twijfel je tussen beide, lees dan onze vergelijking van DDR5 en DDR4.

Let ook op de vormfactor. Een desktop neemt de lange DIMM module, een laptop of mini pc de kleinere SO-DIMM. Ze passen niet in elkaars sleuf, en daarom houden we hun prijzen apart bij.

Welke kit koop je voor je upgrade?

Koop één set die alle sleuven vult die je wilt gebruiken, in plaats van een losse module bij te prikken. Gangbare desktopplatformen werken in dual channel: twee modules geven de volle bandbreedte, en Kingston wijst erop dat daarvoor een gelijk paar nodig is. Een set van 2 x 16GB is dus sneller dan één module van 32GB. Corsair noemt het vervangen van alle modules door één kit de enige manier om te garanderen dat ze samenwerken. Een tweede kit erbij is goedkoper, maar kan haperen, zeker boven de snelheid die de processorfabrikant garandeert.

Vier modules kunnen op de meeste desktopborden, maar dan is een hoge snelheid moeilijker vast te houden. De officiële specificatie van AMD voor de Ryzen 7 9800X3D laat het verschil zien: DDR5 5600 met twee modules, DDR5 3600 met vier. Wil je 64GB, dan is een set van 2 x 32GB de nettere weg dan vier modules van 16GB.

Voor de capaciteit houdt Newegg in 2026 deze grove indeling aan: 16GB voor surfen, kantoorwerk, schoolwerk en de meeste games op 1080p, 32GB voor gamen met een browser en chat open of voor fotobewerking, en 64GB voor zware videobewerking, 3D rendering of lokale AI modellen. Meer daarover in hoeveel RAM je nodig hebt. De tabel toont de goedkoopste kit die we deze week vonden voor de meest gekochte upgrades.

De prijzen zijn inclusief btw en komen van Alternate.nl, Amazon.nl, Azerty, Coolblue, Megekko en Paradigit, gecontroleerd op 2 november 2026. Alle desktop kits in de populairste maat staan op onze pagina met 32GB RAM prijzen. Voor een laptop ga je meteen naar de DDR5 SO-DIMM prijzen of de DDR4 SO-DIMM prijzen.

RAM plaatsen in een desktop

Sluit Windows volledig af en zet de schakelaar van de voeding uit voor je de kast opent. Statische ontlading kan onderdelen beschadigen. Kingston raadt aan eerst een los stuk blank metaal aan te raken, en een antistatische polsband is nog beter.

Daarna volg je deze stappen, op basis van de installatiegids van Corsair:

1. Leg de kast op zijn zij, met het moederbord naar boven.
2. Vervang je modules, open dan de klemmen aan het uiteinde van elke sleuf en neem de oude modules eruit.
3. Zoek in de handleiding van je moederbord welke sleuven je gebruikt. Dat verschilt per bord, dus volg de handleiding en geen algemene regel.
4. Open de klemmen van de sleuven die je gaat gebruiken.
5. Lijn de inkeping van de module uit met het nokje in de sleuf. Bij DDR3, DDR4 en DDR5 zit die op een andere plek, dus de verkeerde generatie gaat er niet in.
6. Druk stevig op beide uiteinden tot je een klik hoort en de klemmen vanzelf sluiten.
7. Herhaal dat voor de tweede module, sluit de kast en sluit de pc weer aan.

RAM plaatsen in een laptop

Het werk lijkt op dat in een desktop, maar de sleuf werkt anders. Zet de laptop uit, koppel de adapter los en open het bodempaneel of het luikje voor het geheugen zoals de servicehandleiding beschrijft.

SO-DIMM sleuven liggen meestal plat, anders dan de rechtopstaande sleuven op een desktopbord. Corsair beschrijft het zo: zijn er meerdere sleuven, begin dan met de onderste. Lijn de inkeping uit, schuif de module er schuin in tot de connector helemaal vastzit en duw hem dan omlaag tot de metalen klemmen aan beide kanten vastklikken. Om een module te verwijderen, maak je de klemmen los en trek je hem eruit.

Zit er één module in en is er één sleuf vrij, kies dan hetzelfde type, dezelfde capaciteit en dezelfde snelheid als de module die er al zit. Ga niet boven het maximum dat de laptop ondersteunt: volgens Corsair kan te veel geheugen ervoor zorgen dat hij niet meer opstart.

Na de upgrade: snelheid en capaciteit controleren

Start de computer. Open in Windows het Taakbeheer en kijk of de totale hoeveelheid geheugen overeenkomt met wat je geplaatst hebt. Ontbreekt er een module, zet de pc dan uit en controleer of beide klemmen dicht zitten.

Kijk daarna naar de snelheid. Een DDR5 6000 kit start meestal op een lagere JEDEC standaardsnelheid zoals 4800 of 5600 MT/s. Wil je de snelheid op de verpakking, ga dan naar het BIOS en zet het Intel XMP profiel aan, of op AMD AM5 het EXPO profiel. Beide zijn overklokprofielen die Intel en AMD als buiten de officiële specificatie aanmerken, en de snelheid op de doos gaat ervan uit dat het profiel aanstaat.

Start het systeem niet meer op na het aanzetten van het profiel, zet het BIOS dan terug op de standaardwaarden en probeer een lager profiel, of kijk in de lijst met geteste kits van je moederbord. In onze uitleg over RAM snelheid en latency lees je wat die getallen betekenen.

Veelgemaakte fouten

• De verkeerde generatie kopen. DDR4 en DDR5 lijken op foto's sterk op elkaar. Controleer het moederbord voor je bestelt.
• Desktopmodules kopen voor een laptop. Een laptop heeft SO-DIMM nodig, een desktop een DIMM van volle lengte.
• Een losse module bij een oude kit plaatsen. Twee modules die niet samen verkocht zijn, halen soms hun snelheid niet, of werken helemaal niet samen.
• Vier sleuven vullen voor meer capaciteit. Vier modules draaien vaak trager dan twee. Voor 64GB is een set van 2 x 32GB meestal de betere koop.
• XMP of EXPO vergeten. Zonder profiel draait een snelle kit op zijn trage standaardsnelheid.
• Geen rekening houden met de koeler. Hoge heatspreaders kunnen tegen een grote CPU luchtkoeler botsen.
• Bestellen voor een laptop met gesoldeerd geheugen. Kijk eerst in de specificaties; sommige modellen hebben geen enkele sleuf.